Uitgangspunten van bedrijfsovername

U neemt een onderneming over. Misschien overweegt u een bestaande onderneming over te nemen. Laat u dan goed voorlichten over de financiële situatie van de onderneming en win deskundig advies in over de voor- en nadelen van een overname.

Voor de belastingen moet u op de volgende zaken letten: Welke zaken neemt u over? Er geldt een regeling in verband met investeringsaftrek. U moet wel nauwkeurig vastleggen wat u allemaal overneemt. Hoe zit het met de btw-verplichtingen van de onderneming? Als u een bestaande onderneming of een zelfstandig deel daarvan overneemt, mag de verkoper u geen btw in rekening brengen. De btw-regelingen die op de onderneming van toepassing waren, gelden ook voor u. Meer informatie over deze regelingen kunt u krijgen bij de Belastingdienst.

U overweegt een bedrijf over te nemen. De eventuele relatie die u met het over te nemen bedrijf heeft is hierbij een belangrijk uitgangspunt. Er zijn diverse uitgangspunten.

Een bedrijfsovername van uw ouders 
Als u een bedrijf wilt kopen van uw ouders, dan moet u met hen tot een zakelijke overdrachtsprijs komen. De fiscus houdt bij een bedrijfsovername binnen de familie goed in de gaten of deze prijs niet te laag is. Uw accountant en een belastinginspecteur kunnen u adviseren over de hoogte van de zakelijke prijs. Het is aan te bevelen dat u zich op de hoogte stelt van de financiële en fiscale regelingen die relevant zijn voor een bedrijfsoverdracht binnen de familie.
Let op: Voor bedrijfsovername van andere familieleden gelden andere regels.

Het bedrijf van uw werkgever overnemen 
Als u het bedrijf van uw werkgever overneemt, verandert u plotseling van werknemer, of manager, in een ondernemer. Deze zogenaamde Management Buy-Out (MBO) vraagt om een gedegen voorbereiding en planvorming.
In het proces van een Management Buy-Out is het aan te raden om ondersteuning te vragen van accountants, fiscalisten, juristen en fusie-adviseurs, maar soms ook van uw branchevereniging.

Als u werknemer of manager van een onderneming bent, en een ander bedrijf geheel of gedeeltelijk overneemt, spreken we van een Management Buy In. Na de overname zult u er het management gaan voeren. Zo'n vliegende start kan aantrekkelijk zijn, maar vraagt wel om een gedegen voorbereiding en planvorming.

Een goede manager is niet altijd ook een goede ondernemer. Dat vraagt andere capaciteiten. Een ondernemer heeft een grotere verantwoordelijkheid en wordt geconfronteerd met risico's. Een juiste voorbereiding is essentieel voor het slagen van een MBO. Een manager behoort zich af te vragen of een buy out in zijn carrière past en of het financieel verantwoord is; hoeveel kan hij investeren. Voorts is een gedegen analyse van de onderneming en de markt belangrijk.

Goodwill
Bij bedrijfsovername is doorgaans sprake van Goodwill. Dit is een bedrag dat bij overname extra betaalt wordt indien de toekomstverwachtingen van het bedrijf er goed uit zien en er dus een bepaalde zekerheid is voor een bepaalde omzet in de eerstvolgende jaren. Dit goodwill bedrag kan de prijs van een bedrijf bij overname behoorlijk opschroeven. Vaak ook ten onrechte. Goodwill dient pas betaald te worden indien duidelijk aantoonbaar is dat de toekomst verwachting goed is.

Bijvoorbeeld: Stel een bedrijf bestaat tientallen jaren. Elk jaar is er een hogere omzet geboekt en vooral ook een hogere winst behaald. Er is een ruim bestand van vaste klanten, een courante voorraad, een moderne inventaris, een prima naamsbekendheid en er is recent in het bedrijf geinvesteerd. In dit geval zou een goodwillprijs op zijn plaats zijn.

In sommige gevallen is de waarde van de goodwillsom mede gebaseerd op de kwaliteiten van het personeel van het bedrijf. Wanneer dit personeel het bedrijf dus verlaat, is de goodwillsom vaak te duur betaald. Betaal dus een goodwill bedrag niet zomaar en laat u goed adviseren door bijvoorbeeld een accountant. Kijk ook naar wat er in de markt gebeurt; wat is de waarde van het bedrijf ten opzichte van soortgelijke bedrijven. Prijzen liggen overigens nooit vast. Een goede prijs bepalen is dus ook een kwestie van onderhandelen.

Man-vrouw firma
Als uw partner al een eenmanszaak heeft en u gaat die samen voortzetten als man-vrouwfirma, dan neemt u de onderneming gedeeltelijk over. Als de overdracht plaatsvindt terwijl u ten minste 36 maanden als medeondernemer winst uit de onderneming heeft gehad of als u als werknemer in de onderneming werkzaam was, gelden er in bepaalde gevallen gunstige regelingen voor de inkomstenbelasting en de overdrachtsbelasting.